Basis = giá hợp đồng tương lai − giá spot. Với hợp đồng có kỳ hạn, basis dương phản ánh chi phí nắm giữ (cost of carry) và nhu cầu mở long có đòn bẩy, và nó thu hẹp về 0 khi đến ngày đáo hạn. Với hợp đồng vĩnh cửu, phần bù so với giá chỉ số là yếu tố quyết định funding. Trader theo dõi basis vì nó cho thấy thị trường đang trả bao nhiêu để có vị thế đòn bẩy.
Ví dụ
BTC spot ở 60.000 $ và hợp đồng tương lai đáo hạn sau 90 ngày giao dịch ở 61.200 $. Basis là 1.200 $, tức 2%. Quy đổi theo năm, con số này vào khoảng 2% × 365 ÷ 90 ≈ 8,1%. Một trader mua spot và short hợp đồng tương lai sẽ khóa được mức lợi nhuận xấp xỉ như vậy, trừ phí, nếu giữ cả hai vị thế đến ngày đáo hạn.
Vì sao quan trọng
Basis cho biết vị thế đòn bẩy đang căng đến mức nào: basis tăng trong một đợt tăng giá nghĩa là trader đang trả nhiều hơn để được giữ lệnh long. Basis cũng là nền tảng của giao dịch cash-and-carry, một trong những chiến lược trung lập thị trường phổ biến nhất trong crypto.
Sai lầm thường gặp
Coi giao dịch basis là không có rủi ro. Lệnh short hợp đồng tương lai có thể bị thanh lý trong một đợt tăng mạnh nếu không đủ ký quỹ, rủi ro sàn vẫn còn đó, và với hợp đồng vĩnh cửu, khoản funding đang trả cho bạn có thể chuyển sang âm.
Áp dụng vào thực tế
Câu hỏi thường gặp
- Basis âm có ý nghĩa gì?
- Hợp đồng tương lai giao dịch thấp hơn spot, gọi là backwardation. Điều này thường cho thấy nhu cầu short hoặc phòng hộ đang rất lớn, hay xảy ra sau các đợt bán tháo mạnh.
- Basis liên quan đến funding như thế nào?
- Hợp đồng vĩnh cửu không có ngày đáo hạn, nên thay vì hội tụ vào một ngày cố định, phần bù so với spot được chi trả liên tục thông qua funding.
- Giao dịch cash-and-carry là gì?
- Mua spot và short một hợp đồng tương lai đang giao dịch với giá bù, rồi giữ cả hai đến ngày đáo hạn, khi giá hội tụ và basis trở thành lợi nhuận.